Kavgada Birine Vurmanın ve Darp Etmenin Cezası Nedir? — TCK m.86
Kavga sırasında bir kişiye tokat atmak, yumruk vurmak, tekmelemek, iterek düşürmek veya başka şekilde bedensel acı vermek TCK m.86 kapsamında kasten yaralama suçunu oluşturabilir.
Halk arasında kullanılan “darp” kelimesi Türk Ceza Kanunu’nda ayrı bir suç adı değildir. Darp olarak ifade edilen davranışlar, meydana gelen yaralanmanın derecesine göre basit kasten yaralama, temel kasten yaralama veya neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama olarak değerlendirilir.
Kavgada Birine Vurmanın Cezası Nedir?
TCK m.86/1 uyarınca kasten başka bir kişinin vücuduna acı veren veya sağlığının ya da algılama yeteneğinin bozulmasına neden olan kişi hakkında bir yıl altı aydan üç yıla kadar hapis cezasına hükmedilir.
Yaralamanın bu kapsamda değerlendirilmesi için kişinin mutlaka hastanede uzun süre tedavi görmesi gerekmez. Vücuda acı verilmesi de suçun oluşması için yeterli olabilir.
Örneğin;
- Yumruk atmak,
- Tokat atmak,
- Tekmelemek,
- Saç çekmek,
- Boğaz sıkmak,
- Kişiyi yere düşürmek,
- Başını duvara vurmak
somut olayın özelliklerine göre kasten yaralama suçunu oluşturabilir.
Hafif Darp Suçunun Cezası
Yaralanmanın kişi üzerindeki etkisi basit bir tıbbi müdahaleyle giderilebilecek ölçüde hafifse TCK m.86/2 uygulanır.
Bu durumda mağdurun şikâyeti üzerine:
- Altı aydan bir yıl altı aya kadar hapis veya
- Adli para cezası
verilebilir.
Hapis cezası ile adli para cezası seçenek yaptırımlardır. Mahkeme, olayın özelliklerine göre bunlardan birine hükmeder.
Yaralamanın basit tıbbi müdahaleyle giderilebilir olup olmadığı doktor veya adli tıp raporuyla belirlenir. Halk arasında kullanılan “hafif darp” ifadesi tek başına hukuki sınıflandırma için yeterli değildir.
Kadına Karşı Hafif Yaralamanın Cezası
Basit tıbbi müdahaleyle giderilebilecek yaralama suçunun kadına karşı işlenmesi hâlinde hapis cezasının alt sınırı dokuz aydan az olamaz.
Kadına karşı işlenen kasten yaralama suçlarında uzlaştırma uygulanmaz. Fail ile mağdur arasında evlilik veya akrabalık bulunması şart değildir.
Suçun eşe veya boşanılan eşe karşı işlenmesi durumunda ayrıca TCK m.86/3’teki nitelikli hâl gündeme gelir ve ceza yarı oranında artırılır.
Tokat Atmak Suç mu?
Tokat atmak, mağdurun vücudunda kalıcı iz veya belirgin yara oluşmasa bile bedensel acıya neden olduğu için kasten yaralama suçunu oluşturabilir.
Tokadın;
- Şiddeti,
- Kaç defa atıldığı,
- Mağdurda bıraktığı etki,
- Sağlık raporu,
- Olayın gerçekleşme biçimi,
- Fail ile mağdur arasındaki ilişki
uygulanacak cezanın belirlenmesinde dikkate alınır.
Tokat nedeniyle oluşan yaralanma basit tıbbi müdahaleyle giderilebilecek ölçüdeyse TCK m.86/2; daha ağırsa TCK m.86/1 uygulanabilir.
Tek Yumruk Atmanın Cezası Var mı?
Bir kişiye yalnızca bir defa yumruk atılması da kasten yaralama suçunu oluşturabilir. Suçun oluşması için mutlaka birden fazla darbe vurulması gerekmez.
Tek yumruğun neden olduğu sonuç önemlidir. Bir yumruk;
- Hafif kızarıklığa,
- Diş kırılmasına,
- Burun veya çene kemiğinin kırılmasına,
- Kişinin yere düşerek başını çarpmasına,
- Hayati tehlikeye,
- Ölüme
neden olabilir.
Bu nedenle “Sadece bir kere vurdum” açıklaması, cezai sorumluluğu kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Meydana gelen sonuca göre TCK m.86, m.87 veya şartları oluştuğunda daha ağır suç hükümleri uygulanabilir.
Darp Raporu Cezayı Nasıl Etkiler?
Darp raporu, yaralanmanın niteliğini gösteren önemli delillerden biridir. Raporda genellikle şu hususlar değerlendirilir:
- Yaralanmanın yeri ve niteliği,
- Basit tıbbi müdahaleyle giderilip giderilemeyeceği,
- Kemik kırığı veya çıkık bulunup bulunmadığı,
- Hayati tehlike oluşup oluşmadığı,
- Yüzde sabit iz ihtimali,
- Organ veya duyu işlevinin etkilenip etkilenmediği.
Ceza yalnızca raporda yazan ifadeye göre otomatik olarak belirlenmez. Mahkeme; sağlık raporu, kamera kayıtları, tanık anlatımları, tarafların ifadeleri ve diğer delilleri birlikte değerlendirir.
Darp raporunun bulunmaması da her durumda yaralama suçunun oluşmadığı anlamına gelmez. TCK m.86 bakımından mağdurun vücuduna acı verilmesi yeterli olabilir. Ancak sağlık raporu, yaralanmanın derecesinin belirlenmesinde önemli bir delildir.
Morluk veya Kızarıklık Olmasa Suç Oluşur mu?
Kasten yaralama suçunun oluşması için mağdurun vücudunda mutlaka gözle görülebilen bir morluk, kesik veya yara bulunması gerekmez.
Kişinin vücuduna acı verilmesi, sağlığının bozulması veya algılama yeteneğinin etkilenmesi yeterlidir. Bununla birlikte herhangi bir fiziksel bulgunun bulunmaması durumunda olayın ispatı bakımından diğer deliller önem kazanır.
Kemik Kırılırsa Ceza Artar mı?
Kavga sırasında mağdurun kemiğinin kırılması veya çıkması hâlinde TCK m.87’de düzenlenen neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama hükümleri uygulanabilir.
Ceza artırımı belirlenirken kırık veya çıkığın mağdurun hayat fonksiyonlarındaki etkisi dikkate alınır. Burun, çene, kol, kaburga veya başka bir kemikte meydana gelen kırıklar aynı derecede kabul edilmeyebilir.
Adli raporda kırığın hayat fonksiyonlarına etkisi hafif, orta veya ağır olarak değerlendirilebilir. Bu değerlendirme uygulanacak cezanın belirlenmesinde önem taşır.
Bıçak, Sopa veya Şişeyle Vurmanın Cezası
Kasten yaralama suçunun silahla işlenmesi TCK m.86/3-e kapsamında nitelikli hâl sayılır. Bu durumda temel ceza yarı oranında artırılır ve soruşturma için şikâyet aranmaz.
Ceza hukuku bakımından silah kavramı yalnızca tabanca veya bıçaktan ibaret değildir. Kullanılış biçimine göre;
- Sopa,
- Taş,
- Cam şişe,
- Demir çubuk,
- Sandalye,
- Kemer,
- Tornavida,
- Kesici veya delici aletler
silah olarak değerlendirilebilir.
Bir eşyanın silah sayılıp sayılmayacağı; yapısına, kullanım biçimine ve yaralamaya elverişli olup olmadığına göre belirlenir.
Cezayı Artıran Nitelikli Hâller
TCK m.86/3 uyarınca kasten yaralama suçunun;
- Üstsoya veya altsoya karşı,
- Eşe veya boşanılan eşe karşı,
- Kardeşe karşı,
- Beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak kişiye karşı,
- Kişinin yerine getirdiği kamu görevi nedeniyle,
- Kamu görevlisinin sahip olduğu nüfuz kötüye kullanılarak,
- Silahla
işlenmesi hâlinde şikâyet aranmadan verilecek ceza yarı oranında artırılır.
Suçun canavarca hisle işlenmesi hâlinde ise verilecek ceza bir kat artırılır.
Birden Fazla Kişi Bir Kişiyi Döverse Ne Olur?
Birden fazla kişinin aynı kişiye saldırması durumunda her failin kavgaya nasıl katıldığı araştırılır.
Kişinin;
- Mağdura doğrudan vurması,
- Mağduru tutarak diğer kişilerin vurmasını sağlaması,
- Ortak hareket ederek saldırıya katılması,
- Yaralamayı kolaylaştırması
suça iştirak kapsamında sorumluluk doğurabilir.
Sadece olay yerinde bulunmak ise tek başına yaralama suçuna katılmak için yeterli değildir. Kişinin fiili ve saldırıya katılma iradesi somut delillerle belirlenir.
Karşılıklı Kavgada Kim Ceza Alır?
Karşılıklı kavgada yalnızca ilk şikâyette bulunan tarafın mağdur, diğer tarafın ise otomatik olarak suçlu kabul edilmesi mümkün değildir.
Tarafların birbirlerine vurması durumunda her kişi kendi eyleminden sorumlu olabilir. Her iki taraf hakkında ayrı ayrı soruşturma yapılabilir ve yaralanmaların niteliğine göre ceza verilebilir.
Kavgayı kimin başlattığı;
- Meşru savunma,
- Haksız tahrik,
- Kusurun derecesi,
- Tarafların saldırı ve savunma hareketleri
bakımından önem taşıyabilir.
Kendini Savunurken Birine Vurmak Suç mu?
TCK m.25’e göre gerçekleşen, gerçekleşmesi veya tekrarı muhakkak olan haksız bir saldırıyı o anda ve saldırıyla orantılı şekilde engellemek amacıyla yapılan hareketler meşru savunma kapsamında değerlendirilebilir.
Meşru savunma için;
- Haksız bir saldırının bulunması,
- Saldırının devam ediyor veya gerçekleşmesinin muhakkak olması,
- Savunmanın saldırıyı durdurmaya yönelik olması,
- Savunma ile saldırı arasında orantı bulunması
gerekir.
Saldırı sona erdikten sonra karşı tarafa vurulması genellikle meşru savunma kapsamında değerlendirilmez. Bu durumda intikam veya karşı saldırı niteliğinde bir davranış söz konusu olabilir.
Küfür Edildiği İçin Vurmak Meşru Savunma mı?
Bir kişinin küfür etmesi, hakaret eden kişiye vurmayı kendiliğinden hukuka uygun hâle getirmez. Hakarete karşı fiziksel saldırıda bulunulması kasten yaralama suçunu oluşturabilir.
Ancak olayın özelliklerine göre hakaret veya başka bir haksız davranış TCK m.29 kapsamında haksız tahrik indiriminin uygulanmasına neden olabilir.
Haksız tahrik ceza sorumluluğunu tamamen ortadan kaldırmaz. Mahkemenin belirlediği cezada indirim yapılmasını sağlar.
Yaralama Ölümle Sonuçlanırsa Ne Olur?
Kasten yaralama sonucunda mağdurun ölmesi hâlinde TCK m.87/4 kapsamında neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçu gündeme gelebilir.
Ancak failin amacının öldürmek olduğu belirlenirse olay kasten öldürme veya kasten öldürmeye teşebbüs kapsamında değerlendirilebilir.
Ayrım yapılırken;
- Kullanılan aracın öldürmeye elverişli olup olmadığı,
- Darbelerin sayısı ve şiddeti,
- Hedef alınan vücut bölgesi,
- Taraflar arasındaki önceki husumet,
- Failin saldırıyı neden sonlandırdığı,
- Olay sonrasındaki davranışları
birlikte değerlendirilir.
Basit Yaralamada Şikâyet Süresi
TCK m.86/2 kapsamındaki basit tıbbi müdahaleyle giderilebilecek hafif yaralama suçu kural olarak mağdurun şikâyetine bağlıdır.
TCK m.73 uyarınca şikâyet süresi, mağdurun fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren altı aydır.
Yaralamanın TCK m.86/1 kapsamında kalması veya TCK m.86/3’teki nitelikli hâllerden birinin bulunması durumunda soruşturma kural olarak resen yürütülür. Bu suçlarda mağdurun şikâyetten vazgeçmesi kamu davasını kendiliğinden sona erdirmez.
Darp Şikâyeti Nereye Yapılır?
Darp veya yaralama olayı;
- Cumhuriyet başsavcılığına,
- Polis merkezine veya
- Jandarma birimine
bildirilebilir.
Sağlık kuruluşundan alınan adli rapor, olay yerindeki kamera görüntüleri, fotoğraflar, mesajlar ve tanık bilgileri başvuru sırasında sunulabilir.
Mağdur ceza davasını doğrudan açmaz. Soruşturmayı Cumhuriyet savcılığı yürütür. Yeterli şüphe bulunması hâlinde iddianame düzenlenerek kamu davası açılır.
Kasten Yaralama Suçunda Uzlaştırma Var mı?
TCK m.86/1 ve m.86/2 kapsamındaki bazı kasten yaralama suçları kanuni şartların bulunması hâlinde uzlaştırmaya tabidir.
Ancak;
- Kadına karşı işlenen kasten yaralama,
- TCK m.86/3 kapsamındaki nitelikli yaralama,
- Daha ağır sonuçlara neden olan yaralama
bakımından uzlaştırma uygulanmaz.
Dosyada tehdit, hakaret, mala zarar verme veya başka bir suç bulunuyorsa her suçun uzlaştırma durumu ayrı ayrı değerlendirilir.
Her olay; yaralanmanın derecesi, kullanılan araç, saldırının gerçekleşme biçimi, tarafların davranışları ve mevcut deliller dikkate alınarak ayrı değerlendirilir. Bu metin genel bilgilendirme amacı taşımakta olup somut bir olay hakkında hukuki görüş niteliğinde değildir.
