5901 SAYILI TÜRK VATANDAŞLIĞI KANUNU KAPSAMINDA

VATANDAŞLIK KAZANIM HALLERİ

Türk Hukuk Sisteminde Türk vatandaşlığının kazanılmasına ve kaybedilmesine yönelik hususlar 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu ve buna ilişkin Yönetmeliklerle düzenleme altına alınmıştır. Türk vatandaşlığının kazanılması ve kaybedilmesine yönelik işler yurtiçinde İçişleri Bakanlığı tarafından, yurt dışında dış temsilcilikler tarafından yürütülmektedir. Türk vatandaşlığı doğumla ya da sonradan kazanılır. Vatandaşlığın sonradan kazanılması halleri 5901 sayılı Kanun kapsamında tek tek düzenlenmiş olup bu yollar hakkında kısaca bilgilendirme yapacağız.

Sonradan kazanılan Türk vatandaşlığı, Yetkili makam kararı Evlat edinilme Seçme hakkının kullanılması yollarıyla gerçekleşir.

1) Yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığının kazanılması için vatandaşlık almak isteyen kişinin birtakım şartları sağlaması gerekmektedir.

Bu şartlar aşağıdaki gibidir:

a) Kendi millî kanununa, vatansız ise Türk kanunlarına göre ergin ve ayırt etme gücüne sahip olmak

b) Başvuru tarihinden geriye doğru Türkiye'de kesintisiz beş yıl ikamet etmek

c) Türkiye'de yerleşmeye karar verdiğini davranışları ile teyit etmek

d) Genel sağlık bakımından tehlike teşkil eden bir hastalığı bulunmamak

e) İyi ahlak sahibi olmak

f) Yeteri kadar Türkçe konuşabilmek

g) Türkiye'de kendisinin ve bakmakla yükümlü olduğu kimselerin geçimini sağlayacak gelire veya mesleğe sahip olmak

h) Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmamak Vatandaşlık kazanmak isteyen kişinin bu şartları sağlaması vatandaşlığı mutlaka kazanacaktır anlamına gelmeyecektir. Bu husustaki temel ilkeler ilgili kurum ve kuruluşların görüşü alınarak İçişleri Bakanlığınca belirlenir.

-Bununla birlikte Türk vatandaşlığının kazanılmasında istisnai haller de bulunmaktadır. Bu kişiler millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmamak şartıyla Cumhurbaşkanı kararı ile Türk vatandaşlığı kazanabilirler. Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek hali bulunanların talepleri Bakanlıkça reddedilir.

Bu haller aşağıdaki gibidir:

a) Türkiye’ye sanayi tesisleri getiren veya bilimsel, teknolojik, ekonomik, sosyal, sportif, kültürel, sanatsal alanlarda olağanüstü hizmeti geçen ya da geçeceği düşünülen ve ilgili bakanlıklarca haklarında gerekçeli teklifte bulunulan kişiler.

i) 4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi uyarınca ikamet izni alanlar ile Turkuaz Kart sahibi yabancılar ve bunların yabancı eşi, kendisinin ve eşinin ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğu.

j) Vatandaşlığa alınması zaruri görülen kişiler.

k) Göçmen olarak kabul edilen kişiler.

-Türk vatandaşlığının ikamet şartı aranmaksızın kazanabilecek olan kişiler Kanunda açıkça belirtilmiştir:

a) Çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybedenler l) Anne veya babalarına bağlı olarak Türk vatandaşlığını kaybedenlerden ergin olduktan sonra üç yıl içinde seçme hakkını kullanmayanlar

-Türk vatandaşlığını ikamet şartını sağlayarak kazanabilecek olan kişiler şunlardır:

a) 5901 sayılı Kanunun 29. Maddesi uyarınca Türk vatandaşlığı kaybettirilenler Cumhurbaşkanı kararıyla,

m) 5901 sayılı Kanunun 34. Maddesi uyarınca Türk vatandaşlığını kaybedenler Bakanlık kararıyla, millî güvenlik bakımından engel teşkil edecek bir halinin bulunmaması ve Türkiye'de üç yıl ikamet etmek şartıyla Türk vatandaşlığını yeniden kazanabilirler. Antalya'daki hukuk büromuz bu konuda hukuki olarak sizlere gerekli bilgiyi verecektir. Antalya Vatandaşlık Hukuku Avukatı olarak hizmet vermekteyiz.

-Türk vatandaşlığının evlenme yoluyla kazanılması da mümkündür. Ancak bir Türk vatandaşı ile evlenen kişi doğrudan Türk vatandaşlığını kazanmayacaktır. Vatandaşlık kazanmak isteyen kişi, Türk vatandaşı ile en az üç senedir evli olmalı ve halihazırda bu evlilik devam etmelidir. Aşağıdaki şartları sağlayan kişiler Türk vatandaşlığını kazanmak amacıyla İçişleri Bakanlığına başvuruda bulunabileceklerdir:

a) Aile birliği içinde yaşama, (Başvurudan sonra Türk vatandaşı eşin ölümü nedeniyle evliliğin sona ermesi halinde bu şart aranmaz)

n) Evlilik birliği ile bağdaşmayacak bir faaliyette bulunmama,

o) Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmama,

2) Bir Türk vatandaşı tarafından evlat edinilen ergin olmayan kişi, millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hali bulunmuyorsa Türk vatandaşlığını kazanabilir.

3) Çıkma belgesi alarak Türk vatandaşlığından çıkan anne veya babalarına bağlı olarak Türk vatandaşlığını kaybeden çocuklar ergin olmalarından itibaren üç yıl içinde seçme hakkını kullanmak suretiyle Türk vatandaşlığını kazanabilirler.

4) Bununla birlikte İçişleri Bakanlığının 08/09/2017 tarihli ve 104662 sayılı oluru ile Ahıska Türklerine İstisnai olarak Türk vatandaşlığı başvurusu hakkı verilmiş olup Ahıska Türkü soydaşlarımız başvuru için gerekli olan evrakın hazırlanması ile başvuruda bulunabileceklerdir.

Yukarıda 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu kapsamında Türk vatandaşı olmak isteyen kişilerin hangi şartları sağlamaları gerektiği, hangi hallerde vatandaşlık kazanabilecekleri kısaca anlatılmıştır. Hak mahrumiyeti yaşamamak adına il ve ilçelerde bulunan Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüklerine başvurmanız hukuki danışmanlık almak amacıyla Avukatlara danışmanız faydalı olacaktır.